W maju 2017 r. urodziłam dziecko. Pracuję w małej firmie, więc zasiłek wypłacał mi ZUS. Wróciłam do pracy już w lutym następnego roku. Ostatnio okazało się jednak, że pracodawca chyba przesłał ZUS błędne dane, w efekcie miałam wypłacany zaniżony zasiłek. Czy mogę wystąpić o wyrównanie po takim czasie?
Zgodnie z ogólną zasadą – wynikającą z art. 67 ust. 1 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa– roszczenie o wypłatę zasiłku chorobowego, wyrównawczego, macierzyńskiego oraz opiekuńczego przedawnia się po upływie sześciu miesięcy od ostatniego dnia okresu, za który zasiłek przysługuje. Szczególny przypadek przewiduje ust. 3 tego artykułu.
Zgodnie z nim jeżeli niezgłoszenie roszczenia o wypłatę zasiłku nastąpiło z przyczyn niezależnych od osoby uprawnionej, termin sześciu miesięcy liczy się od dnia, w którym ustała przeszkoda uniemożliwiająca zgłoszenie roszczenia. W opisywanym przypadku wyjątek ten nie ma zastosowania, ponieważ ubezpieczona nie wskazuje na żadną przeszkodę, która uniemożliwiła jej złożenie wniosku o wyrównanie w terminie przewidzianym na złożenie wniosku o zasiłek.
Zastosowanie będzie miał jednak wyjątek określony w ust. 4 omawianej regulacji Zgodnie z nim jeżeli niewypłacanie zasiłku w całości lub w części było następstwem błędu płatnika składek, o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1, albo ZUS, roszczenie o wypłatę zasiłku przedawnia się po upływie trzech lat. W przepisie tym jest mowa o płatniku określonym w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy. Chodzi tu o płatnika, który ustala i wypłaca zasiłki, a więc takiego, który zgłasza do ubezpieczenia chorobowego powyżej 20 ubezpieczonych. W opisywanym przypadku pracodawca nie spełnia tej definicji, ponieważ jest płatnikiem określonym w art. 61 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy, a więc zgłaszającym do ubezpieczenia chorobowego nie więcej niż 20 ubezpieczonych. Jak twierdzi ubezpieczona, błąd został popełniony właśnie przez niego. Ale w grę może także wchodzić błąd ZUS.
Mimo że otrzymuje on od płatnika, który sam nie musi wypłacać zasiłków, „Zaświadczenie płatnika składek”, to jednak organ jest zobowiązany weryfikować informacje, które się w nim znalazły. W tej sytuacji można powiedzieć, że skoro ZUS tego nie zrobił, a był w stanie to zrobić, to popełnił błąd. A to otwiera drogę ubezpieczonej do żądania wyrównania zasiłku. Jeśli czytelniczka zakończyła pobieranie zasiłku w styczniu 2018 r., to okres przedawnienia upłynie dopiero w styczniu 2021 r.
W tym przypadku będzie miał również zastosowanie także art. 85 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Zgodnie z nim jeżeli ZUS w terminach przewidzianych w przepisach nie ustalił prawa do świadczenia lub nie wypłacił tego świadczenia, to jest obowiązany do wypłaty odsetek od tego świadczenia w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie określonych przepisami prawa cywilnego. Nie dotyczy to przypadku, gdy opóźnienie w przyznaniu lub wypłaceniu świadczenia jest następstwem okoliczności, za które ZUS nie ponosi odpowiedzialności. Jeśli jednak zostanie uznane, że ZUS mógł zweryfikować dane przekazane przez płatnika, to można stwierdzić, że powinien zapłacić wyrównanie wraz z odsetkami.
Podstawa prawna
• art. 67 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 870)
• art. 85 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 266; ost.zm. Dz.U. z 2020 r. poz. 695)