Jeszcze rok potrwa okres przejściowy, w którym całodobowe oraz dzienne placówki opiekuńczo-wychowawcze będą mogły zatrudniać m.in. wychowawców, psychologów i pedagogów na podstawie Karty nauczyciela (KN). Wynika on z art. 237 ustawy z 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz.U. nr 149, poz. 887 z późn. zm.), a jego celem jest ujednolicenie warunków zatrudnienia w domach dziecka. Obecnie bowiem podstawą zatrudnienia osób przyjętych do pracy przed 2004 rokiem (jest ich około 2 tys.) jest KN. Pozostałe osoby, które zostały zatrudnione po tym terminie, podlegają już pod przepisy ustawy z 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz.U. nr 223, poz. 1458 z późn. zm.).

– Taki podział powoduje, że pracowników obowiązuje np. zróżnicowany czas pracy. W przypadku tych zatrudnionych na podstawie Karty jest to 26 godzin tygodniowo zajęć z dziećmi. Pozostali wychowawcy pracują dłużej zgodnie z kodeksem pracy – mówi Sławomir Niedźwiedzki, dyrektor Placówki Opiekuńczo-Wychowawczej w Suwałkach.

Jak wyjaśnia resort pracy, art. 237 ustawy o pieczy zastępczej nie przewiduje szczególnych rozwiązań dotyczących zmiany sposobu i warunków zatrudnienia tych osób. To oznacza, że po 1 stycznia 2014 r. umowy wychowawców przekształcą się automatycznie (ze stosunku nauczyciela mianowanego na pracownika samorządowego). Takiej osobie nie będzie więc przysługiwała odprawa związana z ustaniem zatrudnienia, a dostosowanie treści umowy o pracę do nowego stanu prawnego jest czynnością wtórną i nie wymaga wypowiedzenia zmieniającego ani porozumienia stron. Zmieni się natomiast sposób ich wynagradzania.

Przepisy nie wprowadzają też okresu ochronnego dla takich wychowawców, dlatego decyzja o ewentualnej redukcji zatrudnienia będzie podejmowana indywidualnie przez ich pracodawców. Ponadto resort pracy wyjaśnia, że w stosunku do osób, które 2 stycznia 2014 r. staną się pracownikami samorządowymi, nie będą zachowane jakiekolwiek uprawnienia wynikające z KN. Dotyczy to m.in. możliwości korzystania z urlopu dla poratowania zdrowia. Jeżeli więc nauczyciel będzie chciał z niego skorzystać od lipca 2013 r., to mimo że może przebywać na nim 12 miesięcy, dyrektor domu dziecka będzie mógł udzielić mu go tylko do czasu obowiązywania w stosunku do niego przepisów KN, czyli do 1 stycznia 2014 r.

2 tys. osób w placówkach opiekuńczo-wychowawczych jest zatrudnionych na podstawie karty nauczyciela