Pomocy psychologiczno-pedagogicznej uczniom, rodzicom i nauczycielom udzielają poradnie psychologiczno-pedagogiczne oraz specjaliści (psycholodzy, pedagodzy, logopedzi oraz doradcy zawodowi) zatrudnieni np. w przedszkolach, szkołach. Zgodnie z ustawą z 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie (Dz.U. nr 180, poz. 1493 ze zm.) to na samorządy gminne, powiatowe i wojewódzkie nałożono wiele zadań mających na celu zapobieganie zjawisku przemocy. Do zadań tych należy zaliczyć tworzenie systemu przeciwdziałania przemocy w rodzinie, prowadzenie poradnictwa i interwencji w zakresie przeciwdziałania przemocy, opracowywanie i realizację programów ochrony ofiar, a także prowadzenie ośrodków wsparcia dla ofiar przemocy w rodzinie.

Działalność poradni

W roku szkolnym 2007/ 2008 na terenie Polski funkcjonowało ogółem 560 publicznych poradni psychologiczno-pedagogicznych, które zatrudniały 7307 pracowników pedagogicznych. W szczególności poradnie psychologiczno-pedagogiczne współpracowały z rodziną, udzielając jej różnych form pomocy psychologiczno-pedagogicznej. Najczęściej były to porady udzielane rodzicom w związku z problemami w nauce lub wychowawczymi występującymi u dzieci – wynika z danych Ministerstwo Edukacji Narodowej przedstawionych w odpowiedzi na interpelacje nr 8381.

Osobną formą pomocy były zajęcia psychoedukacyjne z rodzicami (zorganizowano 16 304 spotkania), pogadanki, warsztaty kształtujące umiejętności wychowawcze (zorganizowane dla 29 001 osób) oraz materiały informacyjne. Prowadzono również mediacje oraz interwencje w sytuacjach kryzysowych. Poradnie sygnalizują zjawisko zwiększania się zapotrzebowania na terapię i psychoterapię dzieci i młodzieży z problemami – poinformowała MEN.

Program profilaktyki

Wszystkie szkoły, na podstawie przepisów rozporządzenia o ramowych statutach szkół oraz rozporządzenia w sprawie podstawy programowej, są zobowiązane do opracowania i realizacji szkolnego programu profilaktyki problemów dzieci i młodzieży, spójnego z programem wychowawczym szkoły. Programy te powinny integrować działania edukacyjne, wychowawcze i profilaktyczne szkoły, włączając do nich rodziców i samorząd uczniowski – przypomina Ministerstwo Edukacji Narodowej.

Bezpieczna szkoła

W ramach rządowego programu na lata 2008–2013 – Bezpieczna i przyjazna szkoła – w roku 2008 zwiększono dostępność do poradnictwa psychologiczno-pedagogicznego poprzez utworzenie punktów konsultacyjnych. W ubiegłym roku powstało 986 punktów konsultacyjnych, które zgodnie z zaleceniami MEN zostały usytuowane najbliżej miejsca zamieszkania uczniów i rodziców.

Celem działalności punktów konsultacyjnych było umożliwienie szybkiego i skutecznego rozwiązywania problemów wychowawczych oraz edukacyjnych dzieci dzięki bezpośrednim kontaktom, bez oczekiwania na termin wizyty w odległej niekiedy siedzibie poradni, a także wspieranie rodziców i nauczycieli poprzez poradnictwo w zakresie budowania prawidłowych relacji dorosły – dziecko.