Czym jest umowa na okres próbny?

Zgodnie z Kodeksem pracy umowę można zawrzeć na:

  • okres próbny;
  • na czas nieokreślony;
  • na czas określony,
Reklama

Umowa o pracę zawarta na okres próbny zawiera się w celu sprawdzenia kwalifikacji pracownika i możliwości wykonywania określonego rodzaju pracy.

Ważne: Umowa o pracę na okres próbny może być zawarta maksymalnie na 3 miesiące.

Reklama

Ponadto jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 4 września 2013 r. (II PK 358/12) cechą charakterystyczną umowy na okres próbny jest jej "usługowy" charakter wobec pozostałych umów. Bezpośrednim celem tej umowy nie jest bowiem osiągnięcie gospodarczego celu zatrudnienia w sposób właściwy dla innych umów (na czas określony, nieokreślony) ale "wypróbowanie" pracownika przed nawiązaniem właściwego zatrudnienia, tzn. sprawdzenie jego przydatności na zajmowanym stanowisku i zapewnienie niekłopotliwego (automatycznego) rozwiązania umowy w razie niepomyślnego wyniku próby. Dlatego umowa na okres próbny, jeżeli strony decydują się na jej zawarcie, z reguły poprzedza umowę innego rodzaju, którą nawiązuje się w razie pomyślnego wyniku próby.

Ponowne zawarcie umowy o pracę na okres próbny z tym samym pracownikiem jest możliwe:

  • jeżeli pracownik ma być zatrudniony w celu wykonywania innego rodzaju pracy;
  • po upływie co najmniej 3 lat od dnia rozwiązania lub wygaśnięcia poprzedniej umowy o pracę, jeżeli pracownik ma być zatrudniony w celu wykonywania tego samego rodzaju pracy; w tym przypadku dopuszczalne jest jednokrotne ponowne zawarcie umowy na okres próbny.

Umowa o pracę na okres próbny, a urlop

Przejdźmy teraz do głównego zagadnienia – czy osobie zatrudnionej na podstawie umowy o pracę na okres próbny przysługuje prawo do urlopu? Wszak ma ona niejako sprawdzić przydatność kandydata do danej pracy i może trwać ona maksymalnie 3 miesiące.

Tak, Kodeks pracy stanowi, że pracownik podejmujący pracę po raz pierwszy, w roku kalendarzowym, w którym podjął pracę, uzyskuje prawo do urlopu z upływem każdego miesiąca pracy, w wymiarze 1/12 wymiaru urlopu przysługującego mu po przepracowaniu roku (art. 153 par. 1).

Natomiast prawo do kolejnych urlopów pracownik nabywa w każdym następnym roku kalendarzowym.

Oznacza to, że w przypadku umowy o pracę na okres próbny urlop będzie naliczany proporcjonalnie i będzie się on zwiększał wraz z każdym przepracowanym miesiącem.

Istotne będzie zatem również to ile danemu pracownikowi w ogóle przysługuje urlopu wypoczynkowego w danym roku, a to będzie zależne od okresów zatrudnienia.

Przypomnijmy, zgodnie z Kodeksem pracy wymiar urlopu wypoczynkowego wynosi:

  • 20 dni - jeżeli pracownik jest zatrudniony krócej niż 10 lat;
  • 26 dni - jeżeli pracownik jest zatrudniony co najmniej 10 lat.

To tyle z teorii. Jak więc zatem będzie się prezentował urlop wypoczynkowy w przypadku umowy o pracę zawartej na okres próbny? Pokażemy to na przykładach.

Przykład: Jan rozpoczął swoją pierwszą w życiu pracę 1 stycznia 2022 r. (w skali roku przysługuje mu zatem 20 dni urlopu). Zawarł z pracodawcą umowę na okres próbny. 31 stycznia 2022 r. nabędzie prawo do 1,66 dnia urlopu (1/12 x 20 dni – 1,66). Po 3 miesiącach pracownik ma prawo do 4,98 dnia urlopu, czyli do 5 dni wolnych.