Sprawa, na kanwie której zostało wydane orzeczenie NSA (IGSK 1316/21), dotyczyła spółki, u której ZUS wszczął kontrolę. Przypomnijmy, że celem takich działań jest ocena wywiązywania się przez płatników składek z obowiązków w zakresie ubezpieczeń społecznych (rzetelności i prawidłowości obliczania i opłacania należności do ZUS). W przypadku przedsiębiorcy procedura rozpoczyna się od zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli, następnie inspektor doręcza płatnikowi składek upoważnienie do przeprowadzenia czynności. I tak to wyglądało w omawianej sprawie.
Przedsiębiorca miał jednak zastrzeżenia do podjętych przez inspektora czynności. W jego ocenie były one niezgodne z przepisami ustawy - Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 162 ze zm.). Na nic się to jednak zdało, bowiem organ rentowy wydał postanowienie o kontynuowaniu kontroli, które następnie podtrzymał prezes ZUS. W konsekwencji sprawa trafiła do sądu. WSA w Warszawie oddalił jednak skargę płatnika. Z kolei NSA uwzględnił skargę kasacyjną, stosując korzystną dla firm wykładnię przepisów.