O tym, że funkcjonariusze ITD za pośrednictwem Trybunału Konstytucyjnego chcą wywalczyć sobie szersze uprawnienia, informowaliśmy już w DGP nr 112/2020 („Kolejna formacja walczy o przywileje emerytalne”). Dziś pozostają oni bowiem poza systemem emerytur mundurowych i pomostowych.
Krytyczne stanowisko w tej sprawie przedstawił Sejm jako uczestnik postępowania przed TK. Posłowie uważają, że pozostawienie ITD poza systemem emerytur mundurowych jest zgodne z konstytucją. Jednym z argumentów, który ma przemawiać za taką oceną, jest brak kompetencji funkcjonariuszy tej formacji do podejmowania i prowadzenia czynności operacyjno-rozpoznawczych i dochodzeniowo-śledczych ukierunkowanych na wykrywanie przestępstw i ściganie ich sprawców. Z tego względu – zdaniem izby niższej parlamentu – służba w inspekcji nie wykazuje wystarczających cech wspólnych z realizacją zadań w formacjach uprawnionych do emerytur mundurowych, o których mowa w art. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji… (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 723).
Wnioskodawcy nie zgadzają się z taką oceną. W piśmie skierowanym do TK odpowiadają, że wśród grup funkcjonariuszy wymienionych w art. 1 powyższej ustawy bez wątpienia znajdują się formacje, które zdecydowanie nie są ukierunkowane na zwalczanie przestępczości, a przynajmniej w mniejszym stopniu niż funkcjonariusze ITD. Chodzi m.in. o Państwową Straż Pożarną, Straż Marszałkowską i Służbę Więzienną. Nie wyłącza to ich jednak z systemu emerytur mundurowych.
Związkowcy podkreślają, że służba w ITD jest wykonywana z bezpośrednim narażaniem życia i zdrowia, wymaga wysokiej sprawności psychicznej i fizycznej, polega na wykonywaniu zadań w nielimitowanym czasie pracy i trudnych warunkach. Są to cechy wspólne dla ITD i pozostałych formacji wskazanych w art. 1. Dlatego pominięcie ich w zawartym w tym przepisie katalogu pozostaje w sprzeczności z konstytucją – podkreślają.
W kwestii emerytur pomostowych dla tej formacji Sejm wniósł z kolei o umorzenie postępowania z powodu niedopuszczalności wydania rozstrzygnięcia przez TK. Wskazał, że emerytura pomostowa jest innym rodzajowo świadczeniem niż mundurowa. Nie można automatycznie przenosić argumentów, które mają przemawiać za niekonstytucyjnością pominięcia inspektorów ITD w katalogu uprawnionych do emerytury mundurowej, na rzecz niekonstytucyjności świadczenia przejściowego i wygasającego, tj. emerytury pomostowej.
I z tym stanowiskiem wnioskodawca się nie zgodził. Podkreślił, że jeżeli funkcjonariusz ma prawo do emerytury mundurowej, to tym bardziej powinien mieć prawo do emerytury pomostowej, jeżeli tylko spełnia niezbędne przesłanki. Przemawiają za tym te same względy – specyfika służby skutkująca szybszą utratą zdrowia.