Od 2002 roku spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z racji prowadzonej działalności gospodarczej za każdego zatrudnionego pracownika opłacała składki na ubezpieczenie wypadkowe w wysokości 2,80 proc. podstawy wymiaru. W czasie kontroli ZUS stwierdził, że firma jednak celowo zaniżała wysokość opłacanych składek. Wskazano, że poczynając od 2008 roku ustalając wysokość składki przyjmowała nieaktualny już od roku wykaz Polskiej Kwalifikacji Działalności (PKD).

Zdaniem ZUS przekazywanie błędnych danych spowodowało zaniżenie stopy procentowej składki na ubezpieczenie wypadkowe o 0,14 proc.

Odkrycie tej nieprawidłowości spowodowało, że ZUS nałożył na firmę karę za cały rok składkowy w wysokości 150 proc. stopy procentowej w wysokości liczonej od prawidłowych danych. Wystawiając decyzję o konieczności zapłacenia karnych składek, ZUS wskazał, że nie ma obowiązku wykazywania winy płatnika.

Spółka odwołała się do niekorzystnej dla siebie decyzji ZUS. Sąd I instancji przyznał jednak rację zakładowi, oddalając odwołanie. Sędziowie wskazali, że w informacji za 2008 rok powinien być wskazany aktualny kod PKD.

Sąd nie podzielił argumentów firmy, że wpisanie innego niż aktualnie obowiązującego kodu wynika z tego, że do elektronicznej wersji płatnika składek nie dołączono specjalnego poradnika umożliwiającego sprawdzenie prawidłowości wypełnienia druku ZUS IWA niezbędnego do ustalenia wysokości składki. Sąd zaakceptował także wysokość karnej składki określonej przez zakład.

Firma złożyła apelację od niekorzystnego wyroku. Wskazywała, że zaskarżony wyrok jest sprzeczny z rozporządzeniem ministra pracy i polityki społecznej 22 kwietnia 2008 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie zróżnicowania stopy procentowej składki na ubezpieczenie społeczne z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych w zależności od zagrożeń zawodowych i ich skutków (Dz.U. nr 73, poz. 436).

Sąd apelacyjny oddalił apelację. Spółka złożyła więc skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego, który ją uwzględnił i skierował sprawę do ponownego rozpoznania. Sędziowie wskazali, że w grudniu 2007 roku wprowadzono nową kwalifikację PKD.

Jednak samo przekwalifikowanie podmiotów gospodarczych miało trwać do 31 grudnia 2009 r.

Wprowadzono jednocześnie zapis, że firmy, które same nie zmienią kodów, będą miały je ustalone według nowych zasad z urzędu. Tym samym ustalony wyrok sądu apelacyjnego jest błędny.

sygn. akt I UK 15/11