statystyki

Poradnia kadrowa: W jaki sposób przyjąć wyjaśnienia od pracownika przed nałożeniem kary

autor: Maciej Ambroziewicz, Marcin Nagórek10.12.2015, 09:46; Aktualizacja: 10.12.2015, 10:43
praca, zatrudnienie

Kwestią problematyczną pozostaje jedynie możliwość samodzielnego narzucenia przez pracodawcę formy wysłuchania, w kontekście ewentualnego uprawnienia pracownika do wyboru formy ustnej lub pisemnej.źródło: ShutterStock

Kara porządkowa nie może być zastosowana po upływie dwóch tygodni od powzięcia wiadomości o naruszeniu obowiązku pracowniczego i jednocześnie po trzech miesiącach od dopuszczenia się tego naruszenia. Wynika to z art. 109 par. 1 i 2 kodeksu pracy (k.p.).

Reklama


Reklama


● Mam zamiar ukarać dyscyplinarnie pracownika za przewinienie naganą. On chce złożyć wyjaśnienia ustnie, a ja wymagam ich na piśmie. Czy muszę przed zastosowaniem kary przeprowadzić z nim rozmowę? Czy mogę narzucić mu formę wyjaśnień?

Kara porządkowa nie może być zastosowana po upływie dwóch tygodni od powzięcia wiadomości o naruszeniu obowiązku pracowniczego i jednocześnie po trzech miesiącach od dopuszczenia się tego naruszenia. Wynika to z art. 109 par. 1 i 2 kodeksu pracy (k.p.). Co istotne, wspomniana kara może być zastosowana tylko po uprzednim wysłuchaniu pracownika. Nie ma więc wątpliwości, że co do zasady istnieje obowiązek wysłuchania pracownika przed zastosowaniem kary porządkowej. Ponadto nałożenie jej na zatrudnionego bez wcześniejszego jego wysłuchania stanowi uchybienie proceduralne, które daje pracownikowi podstawę do złożenia sprzeciwu, a w razie jego nieuwzględnienia przez pracodawcę – do dochodzenia uchylenia kary na drodze sądowej.

Kwestią problematyczną pozostaje jedynie możliwość samodzielnego narzucenia przez pracodawcę formy wysłuchania, w kontekście ewentualnego uprawnienia pracownika do wyboru formy ustnej lub pisemnej. Należy jednak zauważyć, że i literalne, i potoczne rozumienie użytego przez ustawodawcę w art. 109 par. 2 k.p. zwrotu „po uprzednim wysłuchaniu” wymaga od pracodawcy co do zasady zachowania ustnego sposobu złożenia wyjaśnień przez pracownika, który w tej właśnie formie ma najpełniejsze możliwości wytłumaczenia kwestii spornych, jakie ewentualnie uzasadniają następcze nałożenie kary porządkowej. Ponadto zarówno w wymiarze językowym, jak i celowościowym z analizowanej regulacji prawnej wynika, że pracodawca nie może ograniczyć pracowniczego uprawnienia do ustnego złożenia wyjaśnień przed zastosowaniem kary porządkowej. W tym celu pracodawca powinien stworzyć warunki niezbędne do ustnego wysłuchania pracownika, który może skorzystać z tego uprawnienia według swojego uznania (por. wyrok Sądu Najwyższego z 16 czerwca 1999 r., sygn. akt I PKN 114/99). W tak stworzonych pracownikowi warunkach pracownik jest przede wszystkim uprawniony do ustnego wyjawienia okoliczności i motywów swojego zachowania. Może się też ograniczyć do złożenia stosownych wyjaśnień na piśmie albo w ogóle nie skorzystać z tego uprawnienia.

Podkreślenia wymaga to, że w granicach art. 109 par. 2 k.p. to pracownik jest podmiotem uprawnionym, który może decydować o sposobie czy formie skorzystania bądź nieskorzystania ze stworzonych mu przez zobowiązanego pracodawcę możliwości uprzedniego wysłuchania. Sytuacji tej nie można odwrócić, albowiem pracodawca – jako podmiot zobowiązany do uprzedniego wysłuchania pracownika – nie może decydować o sposobie czy formie skorzystania przez zatrudnionego z jego ustawowego uprawnienia.

Jeśli więc w podanym stanie faktycznym pracownik będzie obecny w pracy, to przyjąć należy, że będzie też gotów do złożenia ustnych wyjaśnień na temat spornych okoliczności, które zostały przyjęte za podstawę jego pracowniczej odpowiedzialności porządkowej. W takiej sytuacji jednostronne zażądanie przez pracodawcę wyjaśnień jedynie na piśmie będzie bezpodstawne.

Podstawa prawna

Art. 109 par. 1 i 2, art. 112 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 1502 ze zm.).


Pozostało jeszcze 74% treści

Czytaj wszystkie artykuły
Miesiąc 89,90 zł
Zamów abonament

Mam już kod SMS
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Zapoznaj się z regulaminem i kup licencję

Polecane

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Polecane