Rozmowy i konsultacje rządu z partnerami społecznymi wchodzą w nowy etap – komisję trójstronną od dziś zastępuje Rada Dialogu Społecznego (RDS). W życie wchodzi ustawa z 24 lipca 2015 r. o RDS i innych instytucjach dialogu społecznego (Dz.U. poz. 1240). Przewiduje ona istotne uprawnienia dla organizacji pracodawców i związków zawodowych uczestniczących w pracach rady, w tym m.in. przygotowywanie projektów zmiany ustaw, kierowanie wniosków o rozstrzygnięcie zagadnień prawnych przez Sąd Najwyższy oraz zapytań do ministrów w kwestiach szeroko rozumianych stosunków społeczno-pracowniczych.

– W prowadzeniu skutecznego dialogu najistotniejsze znaczenie ma wola prowadzenia rozmów i konsultacji. Atutem nowych rozwiązań, a zarazem wyzwaniem dla partnerów społecznych jest to, że nowe przepisy uzależniają skuteczność działań rady od dobrej współpracy związków zawodowych i organizacji pracodawców – tłumaczy Jacek Męcina, wiceminister pracy i polityki społecznej.

Podkreśla, że pierwsze posiedzenie rady może się odbyć już w październiku tego roku. – A tematów nie brakuje. RDS może zająć się np. projektami zmiany przepisów ustaw o związkach zawodowych i sporach zbiorowych związanymi m.in. z rozszerzeniem prawa koalicji i nową formułą reprezentatywności ważną dla związków zawodowych i pracodawców – dodaje wiceminister.

Pełną parą

Sprawne rozpoczęcie działalności rady jest możliwe dzięki spotkaniom roboczym rządu i partnerów społecznych, w trakcie których ustalane są istotne kwestie związane z funkcjonowaniem nowego forum dialogu.

– Zdecydowaliśmy m.in. że trzy centrale związkowe wskażą po ośmiu przedstawicieli, którzy wejdą w skład rady, a cztery organizacje pracodawców – po 6 osób, więc łącznie obie strony wyłonią po 24 członków RDS – tłumaczy Andrzej Radzikowski, wiceprzewodniczący OPZZ.

Podkreśla, że do 25 września partnerzy społeczni złożą wnioski do prezydenta o powołanie swoich przedstawicieli w skład rady.

– Przygotujemy wzór takiego wniosku. W praktyce uzgodniliśmy już także prawie w całości regulamin działania RDS. Rozmawiamy jeszcze w sprawie powołania zespołów problemowych rady i zakresu zagadnień, jakie będą im podlegać – wyjaśnia Jacek Męcina.

Wskazuje, że całkowity potencjał nowego forum dialogu będzie można ocenić w przyszłym roku. Wtedy będzie funkcjonować już Biuro RDS zapewniające jej obsługę techniczną, organizacyjną i ekspercką (pieniądze na sfinansowanie jego działalności będą zagwarantowane w budżecie na przyszły rok).

Nowe narzędzia

Skuteczność działania nowego forum dialogu w dużej mierze będzie zależeć od tego, w jaki sposób zostaną wykorzystane rozwiązania przewidziane we wchodzącej dziś w życie ustawie.

– Istotnym uprawnieniem jest możliwość przygotowywania projektów zmian w prawie przez partnerów społecznych. Jeśli rząd odmówi ich procedowania, będzie musiał uzasadnić swoją decyzję na piśmie. Do tej pory często po prostu ignorował takie inicjatywy – podkreśla Andrzej Radzikowski.

Jego zdaniem dobrym rozwiązaniem jest także zasada podejmowania decyzji poprzez uzyskanie większości głosów członków rady.

– Uniemożliwi to paraliżowanie jej prac przez jedną organizację mającą przedstawicieli w RDS – zauważa.

Na inne rozwiązania przewidziane w ustawie wskazują z kolei pracodawcy. – Przygotowywanie projektów zmiany przepisów wiąże się z ogromną odpowiedzialnością. Sądzę więc, że częściej wykorzystywanym rozwiązaniem będzie np. kierowanie zagadnień prawnych do rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy. W przepisach dotyczących zatrudnienia nie brakuje rozbieżności, które warto usunąć – uważa dr Monika Gładoch, radca prawny z kancelarii M. Gładoch. Specjaliści Prawa Pracy, ekspert Pracodawców RP.

Za to jednogłośnie wszystkie strony podnoszą, że skuteczność działania RDS będzie zależeć od woli współpracy jej członków.

– Efektywność dialogu nie zależy od zmiany ustawy, która normuje zasady jego prowadzenia, ale od samych jego stron. Mam nadzieję, że wzmocni się dialog autonomiczny pracodawców i związków zawodowych – przekonuje dr Monika Gładoch.

– Dobrą wróżbą jest to, że to sami partnerzy społeczni przygotowali projekt ustawy o RDS, a rząd go poparł – podsumowuje Jacek Męcina. ©?

Zasady działania RDS

Zasady działania RDS

źródło: Dziennik Gazeta Prawna

Etap legislacyjny

Wchodzi w życie 11 września 2015 r.