Urlop macierzyński jest uprawnieniem przysługującym każdej pracownicy z tytułu urodzenia dziecka. Uprawnienia tego nie można się zrzec. Wymiar urlopu macierzyńskiego wynosi: 18 tygodni przy pierwszym porodzie, 20 tygodni przy każdym następnym porodzie oraz 28 tygodni w przypadku urodzenia więcej niż jednego dziecka przy jednym porodzie.

Co do zasady urlop macierzyński powinien być wykorzystany w całości i w sposób nieprzerwany. Pracownica może jednak wykorzystać dwa tygodnie urlopu macierzyńskiego przed przewidywanym terminem porodu, a po porodzie - resztę urlopu, aż do wyczerpania całego powyżej wskazanego okresu. Ponadto po wykorzystaniu po porodzie co najmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego pracownica ma prawo zrezygnować z pozostałej części tego urlopu. W takim przypadku niewykorzystanej części urlopu macierzyńskiego udziela się pracownikowi - ojcu wychowującemu dziecko, na jego pisemny wniosek.

Pracownica zgłasza pracodawcy pisemny wniosek w sprawie rezygnacji z części urlopu macierzyńskiego najpóźniej na siedem dni przed przystąpieniem do pracy. Do wniosku dołącza zaświadczenie pracodawcy zatrudniającego pracownika - ojca wychowującego dziecko, potwierdzające termin rozpoczęcia urlopu macierzyńskiego przez pracownika, wskazany w jego wniosku o udzielenie urlopu, przypadający bezpośrednio po terminie rezygnacji z części urlopu macierzyńskiego przez pracownicę.

Powyższe oznacza, że do skrócenia urlopu macierzyńskiego przez pracownicę niezbędne jest spełnienie następujących warunków: pracownica wykorzysta co najmniej 14 tygodni urlopu po urodzeniu dziecka oraz ojciec-pracownik wychowujący dziecko wystąpi z pisemnym wnioskiem o wykorzystanie pozostałej części urlopu przysługującego pracownicy. Długość urlopu przysługującemu ojcu będzie stanowiła różnica pomiędzy wymiarem urlopu macierzyńskiego przysługującego matce a 14 tygodniowym urlopem, który matka ma obowiązek wykorzystać po urodzeniu dziecka. W zależności od tego, który to jest poród oraz ile dzieci urodziło się przy jednym porodzie, ojciec dziecka może maksymalnie przebywać na urlopie: cztery tygodnie (przy pierwszym porodzie), sześć tygodni (przy każdym kolejnym porodzie) oraz 14 tygodni (jeśli urodziło się więcej niż jedno dziecko przy jednym porodzie). W przypadku braku możliwości wykorzystania pozostałej części urlopu macierzyńskiego przez ojca dziecka, matka nie może skrócić urlopu macierzyńskiego.

AGNIESZKA LECHMAN-FILIPIAK

radca prawny kancelaria Linklaters