Podstawą zasądzonego na rzecz pracownika odszkodowania są przepisy kodeksu pracy. Zgodnie bowiem z art. 45 k.p. sąd w razie ustalenia, iż dokonane przez pracodawcę wypowiedzenie umowy o pracę naruszyło przepisy o wypowiadaniu umowy o pracę, orzeka o bezskuteczności wypowiedzenia albo o odszkodowaniu. Odszkodowanie zaś zgodnie z art. 471 k.p. przysługuje w wysokości wynagrodzenia za okres od dwóch tygodni do trzech miesięcy, nie niższej jednak od wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.

Zgodnie natomiast z art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, z wyjątkiem wymienionych w cytowanym przepisie odpraw i odszkodowań.

Wśród nich nie ma odszkodowania należnego pracownikowi z tytułu wypowiedzenia umowy o pracę z naruszeniem przepisów.

Ze względu zatem, iż zasady ustalania i wysokość przedmiotowego odszkodowania wynikają wprost z przepisów odrębnej ustawy, tj. kodeksu pracy i równocześnie nie jest ono jednym z odszkodowań wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, odszkodowanie to podlega zwolnieniu od podatku dochodowego od osób fizycznych.

Od omawianego odszkodowania nie odprowadza się również składek na ubezpieczenia społeczne. Zgodnie bowiem z par. 2 rozporządzenia ministra pracy i polityki socjalnej z 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, podstawy wymiaru składek nie stanowią przychody wynikające z odszkodowania wypłacanego pracownikom z tytułu nieuzasadnionego lub niezgodnego z prawem wypowiedzenia umowy o pracę.

AGNIESZKA SIWY

radca prawny, Kancelaria Prawna Chałas i Wspólnicy oddział Gdańsk