Pracownicy mają prawo do takiego samego wynagrodzenia za jednakową pracę lub o jednakowej wartości. Tak wynika z art. 183c k.p. Przy czym za prace o jednakowej wartości uznaje się te, których wykonywanie wymaga porównywalnych kwalifikacji zawodowych, potwierdzonych dokumentami lub praktyką i doświadczeniem zawodowym, a także o podobnej odpowiedzialności i wysiłku.

Pierwszym punktem odniesienia przy porównywaniu sytuacji pracowników w zakresie wynagrodzeń jest zajmowane przez nich stanowisko pracy, które jest zazwyczaj tożsame z jej rodzajem. Wiąże się też z określonym zakresem obowiązków i kwalifikacjami, a także okolicznościami świadczenia. Praca na takim samym stanowisku nie oznacza jednak automatycznie konieczności wypłacania pracownikom takich samych pensji. Na ich zróżnicowanie może wpływać zwłaszcza indywidualna sytuacja pracownika, tj. poziom doświadczenia zawodowego, staż oraz szczegółowe warunki pracy na danym stanowisku, które nie muszą być takie same w każdym przypadku. Ponadto, zgodnie z art. 78 par. 1 k.p. przy ustalaniu zarobków pod uwagę bierze się ilość i jakość świadczonej pracy. Oznacza to, że obciążenie pracownika obowiązkami w większym stopniu niż innych lub lepsza ocena zawodowa usprawiedliwia jego odpowiednio wyższe wynagrodzenie. Potwierdza to wyrok Sądu Najwyższego z 18 września 2008 r. (sygn. akt II PK 180/08).

W przypadku naruszenia przez pracodawcę zasady równego wynagradzania poszkodowany pracownik może dochodzić odszkodowania w wysokości różnicy pomiędzy wynagrodzeniem, jakie powinien otrzymywać, gdyby wspomniana zasada została zachowana, a jego rzeczywistymi zarobkami. Należy mu się także różnica między wypłacanymi a należnymi składnikami wynagrodzenia zależnymi od płacy zasadniczej. Tego rodzaju odszkodowanie obejmuje więc zarówno poniesioną stratę, jak i korzyści, które pracownik mógł osiągnąć.