Strony podpisały umowę o zakazie konkurencji na dwa lata, płatne po tym okresie. Po rozwiązaniu stosunku pracy pracownik podjął ponownie pracę w tej samej firmie (z innym zakresem obowiązków). Po trzech miesiącach strony ponownie zakończyły współpracę. Czy podwładnemu należy się odszkodowanie z umowy o zakazie konkurencji i jeśli tak, to za jaki okres?

Pracownik powinien otrzymać odszkodowanie, jednak okres jego ponownego zatrudnienia musi zostać uwzględniony przy wyliczeniu jego wysokości. Podobnym problemem zajmował się Sąd Najwyższy w uchwale z 7 marca 2006 r. (I PZP 5/05, OSNP 2006, nr 17 – 18, poz. 259), w której stwierdził, że zakaz konkurencji obejmujący okres po ustaniu stosunku pracy aktualizuje się w chwili, gdy pomiędzy stronami umowy o zakazie konkurencji nie istnieje już stosunek pracy.

Uchwała podjęta była w celu rozstrzygnięcia problemu, czy zakaz konkurencji może zacząć obowiązywać po rozwiązaniu pierwszej umowy zawartej na czas określony w sytuacji, gdy strony zawierają kolejną umowę. Zdaniem Sądu Najwyższego dopiero definitywne rozwiązanie stosunku pracy rodzi roszczenia w umowy o zakazie konkurencji.

Przyjęcie odmiennego stanowiska prowadziłoby do sytuacji, w której umowa o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy byłaby realizowana przez strony trwającego stosunku pracy. A to wiązałoby się np. z koniecznością wypłacania pracownikowi przez pracodawcę umówionego odszkodowania za powstrzymywanie się od działalności konkurencyjnej, niezależnie od równolegle wypłacanego mu wynagrodzenia za pracę.

Taką sytuację SN uznał za niedopuszczalną. Odnosząc to do sytuacji opisanej w pytaniu, stwierdzić należy, iż po pierwszym rozwiązaniu umowy doszło między stronami do definitywnego ustania stosunku pracy, ponieważ przez pewien czas podwładny nie pozostawał w zatrudnieniu w tej firmie.

Umowa o zakazie konkurencji zaczęła więc obowiązywać. Skoro jednak pracownik został później ponownie w tej firmie zatrudniony, to należy uznać, że za czas tego zatrudnienia odszkodowanie mu się nie należy, ponieważ byłoby to sprzeczne z celem zawartej umowy. Powinien on zatem otrzymać odszkodowanie za okres dwóch lat od pierwszego rozwiązania umowy pomniejszone o okres trzech miesięcy ponownego zatrudnienia.

Podstawa prawna

Art. 1012 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).