Jak poinformował PAP p.o. dyrektor Centralnej Komisji Egzaminacyjnej Tadeusz Mosiek, wtorkowy test przebiegał spokojnie. "Nie dotarły do nas informacje o jakichkolwiek nieprawidłowościach, incydentach, które mogłyby zakłócić przebieg dzisiejszego egzaminu" - powiedział.

Egzamin rozpoczynał się o godz. 9 i trwał dwie godziny; uczniowie z różnymi dysfunkcjami mogli pisać go godzinę dłużej. Wszyscy uczniowie w Polsce pisali taki sam test. Prace zostały zakodowane; sprawdzać je będą egzaminatorzy z okręgowych komisji egzaminacyjnych.

Motywem przewodnim testu był patriotyzm. Pojawił się on zarówno w zadaniach, jak i w rozprawce, którą uczniowie musieli napisać.

Gimnazjaliści mieli do rozwiązania 29 zadań. 20 z nich było zadaniami zamkniętymi - należało wskazać prawidłową odpowiedź spośród kilku podanych. Zadania odnosiły się m.in. do cytowanych tekstów. Były to: fragment "Pana Tadeusza" Adama Mickiewicza opisujący dwór w Soplicowie, fragment "Monte Cassino" Melchiora Wańkowicza o cmentarzu żołnierzy polskich i fragment "Pieśni Legionów Polskich we Włoszech". Jedno z zadań związane było z fragmentami obrazów Jana Matejki. Uczniowie mieli wskazać ten, na którym ukazany jest Tadeusz Rejtan.

W zestawie były również zadania otwarte. Uczniowie musieli sam napisać odpowiedzi na zadane pytania, odnoszące się do cytowanych wypowiedzi Anny Dymnej, Zbigniewa Bońka i Stanisława Sojki mówiących, jak rozumieją patriotyzm, czym on dla nich jest.

Gimnazjaliści musieli także odwołując się do wiedzy na temat wydarzeń z dziejów walki Polaków o wolność, wykazać, że Tadeusz Kościuszko, Jan Henryk Dąbrowski i Józef Piłsudski zasłużyli na miano patriotów. W innym zadaniu mieli zaś uzasadnić, że Karol Wojtyła po wyborze na papieża pozostał patriotą.

Piszący test musieli też zredagować podanie do dyrektora szkoły z prośbą o pomoc finansową, niezbędną, by otworzyć szkolne muzeum regionalne oraz napisać rozprawkę na temat "Patriotą można być zarówno w czasie wojny, jak i w czasach pokoju".

Uczniowie, z którymi rozmawiali dziennikarze PAP po teście z wiedzy humanistycznej różnie oceniali jego trudność. Za najtrudniejsze zadanie uznali rozprawkę. Byli uczniowie, którzy przyznali, że w ogóle nie podjęli próby jej napisania. Według nauczycielki Iwony Podobińskiej, uczniowie w tym wieku mają kłopot z formułowaniem opinii dotyczących tematów abstrakcyjnych. Jej zdaniem, bierze się to m.in. stąd, że czytają mało książek.

Arkusze testu rozwiązywanego przez gimnazjalistów jeszcze we wtorek Centralna Komisja Egzaminacyjna ma opublikować na swojej stronie internetowej (www.cke.edu.pl). Wyniki egzaminu uczniowie poznają w połowie czerwca.

Przystąpienie do egzaminu jest warunkiem ukończenia gimnazjum. Jeśli uczeń z powodu choroby lub ważnych wypadków losowych nie może przystąpić do egzaminu we wtorek, środę i czwartek, to będzie go pisać w drugim terminie - 6, 7 i 9 czerwca.

Wynik egzaminu z części humanistycznej i matematyczno-przyrodniczej będzie miał wpływ na przyjęcie ucznia do wybranej przez niego szkoły ponadgimnazjalnej. Test z języka obcego ma tylko diagnozować jego znajomość przez ucznia.

Uczeń gimnazjum może ubiegać się o przyjęcie do trzech szkół ponadgimnazjalnych jednocześnie. O przyjęciu do szkoły ponadgimnazjalnej decydują: liczba punktów uzyskanych przez kandydata za oceny na świadectwie z wybranych przedmiotów i za inne osiągnięcia odnotowane na świadectwie ukończenia gimnazjum oraz liczba punktów za wyniki egzaminu gimnazjalnego.