Świadczenia i zasiłki przedemerytalne będą zmniejszane i zawieszane na podstawie tylko przychodu z dodatkowej pracy. Natomiast wysokość przychodów nie będzie już sumowana z samym zasiłkiem, co powodowało, że taka osoba mogła mniej dorobić niż pozostali emeryci i renciści.

Rozliczenie przychodu

Wejście w życie ustawy z 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o świadczeniach przedemerytalnych (Dz.U. nr 17, poz. 79) nie spowoduje natychmiastowych zmian w przepisach. Zgodnie z art. 2 tej ustawy do zawieszania lub zmniejszania świadczeń i zasiłków przedemerytalnych z tytułu przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym 2010/2011 (także w latach poprzednich) stosuje się przepisy w brzmieniu dotychczasowym. Rok rozliczeniowy 2010/2011 rozpoczął się 1 marca 2010 r., a kończy 28 lutego 2011 r. Oznacza to zatem, że nowe zasady będą stosowane od 1 marca 2011 r., natomiast zarówno przychody uzyskane w lutym, jak i rozliczenie roku 2010/2011 nastąpi na podstawie przepisów w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją.

Osoby pracujące dorywczo, a więc zawierające krótkotrwałe umowy, np. kilkudniową umowę-zlecenie, rozliczają się według tych samych zasad co wszyscy. Jeśli w okresie wykonywania takiej umowy nie zdążą powiadomić ZUS o jej zawarciu i uzyskanej kwocie przychodów – bezwzględnie muszą to uczynić po zakończeniu roku rozliczeniowego. Świadczeniobiorca może wybrać rozliczenie roczne lub miesięczne. Zależne to jest od tego, która forma rozliczenia jest dla świadczeniobiorcy korzystniejsza. Rozliczenia dokonuje ZUS, sumując łączną kwotę przychodu osiągniętą przez świadczeniobiorcę w okresie roku rozliczeniowego i porównuje ją z roczną dopuszczalną kwotą przychodu oraz roczną graniczną kwotą przychodu. W celu dokonania rozliczenia miesięcznego organ rentowy ustala kwoty przychodu osiągnięte w kolejnych miesięcy roku rozliczeniowego i porównuje je z kwotami przychodu: dopuszczalną i graniczną. Jednocześnie sprawdza, czy świadczeniobiorca nie pobrał nienależnych świadczeń.

ZUS musi wiedzieć

Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych nakłada na osoby uprawnione do tych świadczeń i zasiłków obowiązek informowania ZUS o osiąganiu przychodu oraz o jego wysokości. Ten obowiązek wynikał zarówno z przepisów dotychczasowych (art. 6 ust. 7), jak i znowelizowanych (art. 6 ust. 2). Tak więc te osoby, które osiągały przychody przed 1 marca 2011 r., zobowiązane były do podania ich wysokości oraz tytułu, z jakiego je osiągają (umowa-zlecenie, umowa o pracę itd.). Jeśli nadal je osiągają i w tej samej wysokości – analogicznie jak dotychczas nie muszą przedkładać żadnych nowych zaświadczeń. Jeśli jednak zmieniła się wysokość tych przychodów – muszą (również podobnie jak dotychczas) powiadomić ZUS o tej zmianie i przekazać zaświadczenie o ich nowej wysokości.

Zaświadczenie o wysokości osiąganych przychodów muszą nadesłać także te osoby, które dotychczas nie osiągały przychodów, a podejmą pracę zarobkową (np. umowa o pracę, umowa-zlecenie czy umowa o pracę nakładczą) w roku rozliczeniowym 2011/2012.

Obowiązki pracodawcy

Pracodawca musi informować ZUS na bieżąco o wysokości zarobków pracownika uprawnionego do świadczenia (zasiłku) przedemerytalnego. Oznacza to zatem, że musi niezwłocznie powiadomić ZUS o zatrudnieniu osoby uprawnionej do tych świadczeń oraz o wysokości wynagrodzenia. Natomiast po zakończeniu roku rozliczeniowego – w terminie do 31 maja – musi przesłać do ZUS informację o wysokości zarobków uzyskanych w kolejnych miesiącach rozliczanego roku. Jest to zmiana w stosunku do stanu sprzed nowelizacji, bowiem dotychczas pracodawca informował ZUS o łącznej kwocie przychodu uzyskanej przez uprawnionego w rozliczanym roku. Obowiązek informowania o kwotach przychodu uzyskanych w kolejnych miesiącach wynika z wprowadzenia możliwości miesięcznego rozliczenia świadczeń (zasiłków) przedemerytalnych.