Uczelnia może zwolnić mianowanego nauczyciela akademickiego

W kwietniu 2009 r. senat jednego z uniwersytetów podjął uchwałę o likwidacji swojego Studium Nauki Języków Obcych. W maju tego samego roku senat wyraził zgodę na rozwiązanie stosunku pracy z trzema mianowanymi nauczycielami. Wydał taką decyzję na podstawie statutu uczelni oraz art. 125 ustawy z 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym, uzasadniając, że powodem wypowiedzenia jest likwidacja studium, w którym nauczyciele ci byli zatrudnieni.

Osoby zwolnione z pracy odwołały się do sądu I instancji. Uznały bowiem, że jako mianowani nauczyciele akademiccy powinni zostać zatrudnieni przez uniwersytet na innych stanowiskach. Dodatkowo argumentowali, że podana w ich wypowiedzeniach przyczyna zwolnienia była nieprawdziwa, bo na uczelni nie została zlikwidowana możliwość nauki języków obcych. Sąd w czasie postępowania wyjaśniającego ustalił, że powodem likwidacji studium były liczne skargi studentów oraz przestarzałe metody nauczania. Sąd przyznał jednak rację zwolnionym nauczycielom.

Uczelnia odwołania się od negatywnego dla siebie wyroku. Sąd apelacyjny uznał, że uniwersytet faktycznie przeprowadził likwidację studium, która uniemożliwiała dalsze zatrudnienie powodów. Zdaniem sędziów każdy rodzaj przekształcenia, który wymusza ograniczenie zatrudnienia, stanowi usprawiedliwioną przyczynę rozwiązania stosunku pracy.

Zwolnieni z pracy nauczyciele akademiccy wnieśli skargę kasacyjną, którą jednak Sąd Najwyższy (SN) oddalił. Zdaniem sędziów SN likwidacja jednostki organizacyjnej na uczelni uzasadnia rozwiązanie stosunków pracy z zatrudnionymi w niej pracownikami. Przy czym ustawa o szkolnictwie wyższym nie nakłada na uczelnie obowiązku przeniesienia nauczyciela mianowanego na inne stanowisko, jak ma to miejsce w przypadku pracowników urzędów państwowych. Ustawa o szkolnictwie wyższym zakłada bowiem samodzielność uczelni w tworzeniu, przekształcaniu i likwidacji podstawowych jednostek.

Sygn. akt II PK 113/10.