Emeryt prowadził działalność gospodarczą i sam za siebie opłacał składki. Uzyskany przychód musi potwierdzić własnym oświadczeniem.

Emeryci i renciści wykonujący działalność podlegającą obowiązkowi ubezpieczeń społecznych lub pozostający w stosunku służby nie mogą dorabiać bez ograniczeń. Mają wyznaczone dwa progi zarobkowe, których przekroczenie powoduje zawieszenie lub zmniejszenie wypłacanego świadczenia.

Niższa kwota graniczna wynosi 70 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy (od 1 grudnia 2010 r. do 28 lutego 2011 r. – 2242,20 zł.). Jeśli osoba uprawniona przekroczyła ten limit, a jej przychód nie był wyższy od wyższego progu zarobkowego, świadczenie podlega odpowiedniemu zmniejszeniu.

Zmniejszenie to równe jest kwocie przekroczenia niższego limitu, ale nie może być wyższe niż maksymalna kwota zmniejszenia ustalona dla emerytury lub renty w danym okresie. Drugi próg zarobkowy wynosi 130 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy ostatnio ogłoszonego przez prezesa GUS (od 1 grudnia 2010 r. do 28 lutego 2011 r. – 4164 zł). Przekroczenie tego progu powoduje, że emerytura lub renta podlega zawieszeniu.

Emeryci i renciści powinni niezwłocznie powiadomić ZUS o zamiarze osiągania przychodu. Po zakończeniu roku kalendarzowego muszą także poinformować ZUS o kwocie przychodu osiągniętego w całym poprzednim roku.

Powinni to zrobić do końca lutego następnego roku, dostarczając zaświadczenie płatnika składek lub – w przypadku gdy sami za siebie opłacają składki (np. jako osoby prowadzące działalność gospodarczą) – własne oświadczenie o przychodzie w poprzednim roku. Na podstawie tych dokumentów ZUS dokonuje rozliczenia przychodu.

Zaświadczenie o przychodzie ubezpieczonego emeryta lub rencisty może przekazać do ZUS również sam płatnik składek. Jeśli to zrobił, ZUS nie wymaga, aby taki sam dokument dostarczył świadczeniobiorca.

Obowiązek powiadomienia ZUS o przychodzie osiągniętym w 2010 r. nie dotyczy emerytów, którzy w całym poprzednim roku mogli dorabiać bez ograniczeń ze względu na ukończenie powszechnego wieku emerytalnego wynoszącego 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn.

PODSTAWA PRAWNA

Art. 103 – 104 oraz art. 127 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 153, poz. 1227 z późn. zm.).