Senat przyjął bez poprawek nowelizację ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, która m.in. ogranicza przywileje zakładów pracy chronionej i wydłuża czas pracy osób ze znacznym i umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Teraz trafi ona do podpisu prezydenta.

– Dzięki tym zmianom w przyszłym roku około 130 mln zł więcej otrzymają samorządy na zadania związane z rehabilitacją. Nie będzie więc zagrożona np. pomoc w zakupie sprzętu rehabilitacyjnego – mówi Stanisław Kogut, senator sprawozdawca nowelizacji.

Będzie to możliwe dzięki ograniczeniu pomocy dla pracodawców osób niepełnosprawnych. Od 1 stycznia 2011 r. część zakładów pracy straci dotychczasowe zwolnienia podatkowe (m.in. z podatku od nieruchomości). Trzy miesiące po ogłoszeniu noweli ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu niepełnosprawnych (czyli najprawdopodobniej w marcu 2011 r.) prawo do dofinansowania pensji stracą pracujący niepełnosprawni w stopniu lekkim i umiarkowanym, którzy mają ustalone prawo do emerytury.

Z kolei sześć miesięcy po tej dacie zmniejszona zostanie kwota refundacji składek ubezpieczeniowych niepełnosprawnych. Osoby o umiarkowanym lub lekkim stopniu niepełnosprawności otrzymają z PFRON nie 100 proc., ale odpowiednio 60 proc. i 30 proc. kwoty składek ZUS.

Najważniejsze zmiany czekają pracodawców i niepełnosprawnych pracowników w 2012 r. Od 1 stycznia stopniowo będzie zmniejszane dofinansowanie do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych w stopniu lekkim i umiarkowanym. Wzrosną za to dopłaty do pensji osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności. Zmiany te, zdaniem pracodawców, mogą przyczynić się do redukcji etatów. Ma je rekompensować wydłużenie (od 2012) czasu pracy osób niepełnosprawnych w stopniu znacznym i umiarkowanym.

Mają oni pracować nie siedem, lecz osiem godzin na dobę (chyba że otrzymają zaświadczenie lekarskie o konieczności skrócenia czasu pracy).

– Nowelizacja zabezpieczy przed niewypłacalnością Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Jeśli jednak dotowane zatrudnienie tych osób nadal będzie rosło, PFRON znów będzie miał kłopoty finansowe – mówi Mieczysław Augustyn, przewodniczący senackiej Komisji Rodziny i Polityki Społecznej.

Dlatego jego zdaniem konieczne jest rozpoczęcie prac nad nowym systemem rehabilitacji zawodowej i społecznej. W szybkim tempie trzeba też uchwalić ustawę, która przywróci PFRON osobowość prawną.

68 tys. o tyle powiększyła się od 2009 roku liczba niepełnosprawnych, których pensja jest dotowana