Zwiększenie elastyczności rynku pracy jest uważane przez UE za jeden z kluczowych czynników wymaganych do osiągnięcia celów strategii lizbońskiej. Dlatego instytucje europejskie promują tego typu rozwiązania i zachęcają do wprowadzania ich w poszczególnych państwach. Z dobrym skutkiem.

Początek i koniec

Elastyczny czas pracy (ECP) to system, który pozwala pracownikowi na zmianę – zwykle w określonych granicach – czasu rozpoczęcia i kończenia codziennych zajęć zawodowych w zależności od potrzeb i woli. W ciągu ostatnich czterech lat nastąpił znaczący wzrost liczby przedsiębiorstw stosujących systemy ECP. W 27 krajach UE 56 proc. wszystkich przedsiębiorstw zatrudniających co najmniej 10 osób stosuje takie rozwiązania. Cztery lata temu było to niewiele ponad 40 proc.

Gromadzenie godzin

Stosowane są rozmaite systemy rozliczania czasu tego typu zatrudnienia. Najbardziej popularne systemy pozwalają na gromadzenie dodatnich (lub ujemnych) godzin na swego rodzaju koncie. Blisko cztery na 10 przedsiębiorstw w UE pozwala na gromadzenie przepracowanych godzin. Większość z tych kont oferuje możliwość wymiany nagromadzonych godzin na dni wolne. Konta najczęściej stosowane są w krajach skandynawskich, Niemczech, Czechach i Austrii.

W Polsce możliwość wykorzystania nagromadzonych godzin w postaci dni wolnych funkcjonuje w 27 proc. firm, natomiast w 17 proc. przedsiębiorstw istnieje co prawda możliwość zróżnicowania czasu rozpoczęcia i zakończenia pracy, ale nie jest stosowane gromadzenie przepracowanych godzin.

Możliwość gromadzenia godzin przez ponad rok na tzw. długoterminowych kontach jest znacznie mniej rozpowszechniona. Średnio jedynie 6 proc. przedsiębiorstw w UE 27 stosuje taki system.