Co się zmieni w rozliczaniu czasu pracy

Do końca 2011 roku pracodawca będzie mógł, za zgodą pracowników, wydłużyć okres rozliczeniowy czasu pracy do 12 miesięcy. Zmiana taka umożliwi im wydłużanie czasu pracy (np. do 10 godz. dziennie) w okresie koniunktury oraz odpowiednie jego skracanie (np. do 6 godz. dziennie) w razie spadku zamówień. Przedsiębiorcy rzadziej i później zapłacą za nadgodziny, bo obecnie okres rozliczeniowy w większości firm nie może przekraczać czterech miesięcy.

Zmienią się też zasady rozliczania doby pracowniczej. W poszczególne dni pracownicy będą mogli rozpoczynać pracę o różnych godzinach, a pracodawca nie będzie musiał płacić im nadgodzin z tytułu naruszenia przepisów o dobie pracowniczej.

Pracodawca zostanie też zobowiązany do przyjęcia wniosku pracownika o ustalenie indywidualnego czasu pracy, jeśli opiekuje się on dzieckiem do 14 roku życia lub niesamodzielnym członkiem rodziny.

Zgoda pracowników

12-miesięczny okres rozliczeniowy czasu pracy będą mogły wprowadzać firmy, które uzasadnią to przyczynami obiektywnymi, technologicznymi lub dotyczącymi organizacji czasu pracy. Firma może zatem uzasadnić taką zmianę np. sezonowym zapotrzebowaniem na jej produkty lub usługi, znacznymi wahaniami koniunktury na rynku lub korzystaniem z technologii, której wydajność jest zmienna.

Na wydłużenie okresu rozliczeniowego muszą zgodzić się pracownicy. Pracodawca musi bowiem wprowadzić przepisy przewidujące taką możliwość do układu zbiorowego pracy. Zmiana treści układu jest możliwa tylko przez przyjęcie protokołów dodatkowych, które poprzedza długa procedura (taka sama jak w przypadku zawierania układu). Ich wprowadzenie poprzedzają rokowania ze związkami zawodowymi. Mogą się one rozpocząć, jeśli uczestniczy w nich co najmniej jedna reprezentatywna organizacja związkowa.

Jeżeli firmę nie obowiązują układy zbiorowe pracy, wówczas pracodawca może zawrzeć ze związkami zawodowymi porozumienie w sprawie wydłużenia okresu rozliczeniowego. W przypadku gdy uzgodnienie treści porozumienia ze wszystkimi zakładowymi organizacjami związkowymi jest niemożliwe, pracodawca powinien uzgodnić treść porozumienia z organizacjami reprezentatywnymi. Są to związki zrzeszające co najmniej 10 proc. pracowników zatrudnionych u pracodawcy lub 7 proc. podwładnych, jeśli należą do reprezentatywnej organizacji ponadzakładowej (albo są jej jednostką organizacyjną). Jeżeli żadna z zakładowych organizacji związkowych nie spełnia wspomnianych wymogów, reprezentatywną organizacją związkową jest ta, która zrzesza największą liczbę pracowników.

Ważne!

Gdy w firmie w ogóle nie działają związki zawodowe, porozumienie w sprawie wydłużenia okresu rozliczeniowego trzeba zawrzeć z przedstawicielami pracowników wyłonionymi w trybie przyjętym u danego przedsiębiorcy. Przedsiębiorca musi przekazać kopię porozumienia właściwemu okręgowemu inspektorowi pracy w ciągu trzech dni roboczych od dnia jego zawarcia

To jest tylko część artykułu, zobacz pełną treść w e-wydaniu Gazety Prawnej.