Polskie uczelnie mają niepowtarzalną szansę rozwoju, jaką daje im dostęp do rekordowo dużych środków unijnych. W 2009 roku do dyspozycji polskich szkół wyższych jest ponad 4 mld zł. To kwota, którą Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego (MNiSW) zamierza wydać we wszystkich tegorocznych konkursach w ramach trzech programów operacyjnych: Kapitał Ludzki, Infrastruktura i Środowisko oraz Innowacyjna Gospodarka. Pieniądze będą przeznaczone na badania, rozwój i infrastrukturę publicznych i prywatnych szkół wyższych. Do tej pory zostało ogłoszone 14 konkursów na łączną kwotę 3,2 mld zł.

Krótsza droga do funduszy

We wszystkich tegorocznych konkursach resort nauki zastosował uproszczoną i skróconą procedurę. Jak poinformował GP Leszek Grabarczyk, dyrektor Departamentu Wdrażania i Innowacji MNiSW, skrócone zostały wszystkie etapy konkursów: okres naboru wniosków (najczęściej do dwóch miesięcy), ocena formalna do trzech tygodni, ocena merytoryczna do dwóch miesięcy, a okres podpisywania umów do trzech tygodni.

– Od zamknięcia naboru wniosków do podpisania umów nie powinny upłynąć więcej niż cztery miesiące – zapewnia Leszek Grabarczyk.

Za unijne środki są realizowane zarówno duże programy infrastrukturalne dla uczelni, jak i małe projekty, np. inwestycje w kadry naukowe.

– Fundusze strukturalne to jest taki dar, który się zdarza krajowi raz w jego historii – mówi prof. Tadeusz Luty, honorowy prezes Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich.

Jako przykład dużych programów badawczych, które mogą odmienić polską naukę, podaje projekt Wrocławskiego Centrum Badań EIT Plus z dziedziny biotechnologii i zaawansowanych technologii medycznych oraz nanotechnologii. Jego zdaniem ważne jest, aby fundusze były przekazywane tym ośrodkom, które mają najsprawniejsze struktury organizacyjne i są przygotowane do efektywnej absorpcji środków, a taką gwarancję dają duże projekty badawczo-rozwojowe.

Uczelnie mogą je realizować w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka. MNiSW od początku 2009 roku ogłosiło w PO IG 11 konkursów, w tym największy w historii polskiej nauki: na projekty badawcze w strategicznych obszarach z budżetem około 720 mln zł. Na konkurs wpłynęło 129 wniosków na łączną kwotę 2,4 mld zł. Wartość zgłoszonych projektów przekracza dostępne na ten rok środki, rywalizacja o granty nie jest łatwa.