We Włoszech wysokość zasiłków rodzinnych uzależniona jest od wysokości dochodów rodziny. Ponadto jest ona ustalana co roku przez rząd w planie budżetowym. W ubiegłym roku prawo do zasiłku miały osoby, których roczny dochód nie przekroczył łącznie 22 480,91 euro.

Tryb składania wniosków

We Włoszech zasiłek rodzinny (assegno familiare) przysługuje pracownikom etatowym, zatrudnionym przez tzw. cooperative, pracownikom sezonowym oraz zatrudnionym na tzw. a progetto. Wszyscy oni składają wniosek o świadczenie do swojego pracodawcy. Co ważne, w stosunku do emigrantów we Włoszech nie jest wymagany wcześniejszy staż pracy w tym kraju.

Natomiast pomoce domowe, opiekunki osób starszych i dzieci, zatrudniane przez cooperative i wykonujące tzw. lavoro a progetto składają wnioski bezpośrednio w krajowym instytucie ubezpieczeń społecznych (Istituto Nazionale di Previdenza Sociale www.inps.it/) (INPS), który jest odpowiednikiem polskiego ZUS, w miejscu swojego zamieszkania.

Do wniosku o przyznanie zasiłku rodzinnego trzeba załączyć:

• zaświadczenie o zameldowaniu na pobyt stały swój, małżonka oraz dzieci,

• skrócone akty urodzin dzieci oraz akt ślubu,

• kopię dowodów osobistych,

• zaświadczenie o niepobieraniu świadczeń rodzinnych w Polsce,

• zaświadczenie o wysokości zarobków współmałżonka lub zaświadczenie z urzędu pracy, jeśli jest on osobą bezrobotną.

Na podstawie tych dokumentów konsulaty RP we Włoszech wystawiają tzw. deklarację konsularną (w języku włoskim), honorowaną przez urzędy INPS. Na stronie internetowej www.inps.it w rubryce: le prestazioni a sostegno del reddito, klikając na ikonę: assegno per il nucleo familiarne, można znaleźć instrukcję dotyczącą przyznawania świadczeń rodzinnych.

Ze tej strony można też ściągnąć formularz potrzebny do złożenia podania o przyznanie zasiłku rodzinnego (druk ANF. 42).

Komu należne jest świadczenie

Zasiłek rodzinny przyznawany jest we Włoszech zatrudnionym, osobom, które przeszły na emeryturę i których dochód jest niższy od limitu ustalonego corocznie. Świadczenie różni się w zależności od liczby członków rodziny i dochodu najbliższych. Przysługuje pracownikom, w tym pracownikom pobierającym odprawy z tytułu zwolnień zbiorowych, nieobecnym wskutek choroby lub macierzyństwa i przebywającym na urlopie okolicznościowym z tytułu ślubu oraz osobom wcielonym do wojska, oczekującym na stanowiska z wyboru w administracji rządowej czy związkach zawodowych, bezrobotnym otrzymującym świadczenia, emerytom, a także członkom spółdzielni.

Świadczenie rodzinne przysługuje także pracownikom zatrudnionym na umowę o pracę w niepełnym wymiarze godzin. Świadczenia natomiast nie otrzymają we Włoszech pracownicy oddelegowani z Polski do pracy w tym kraju.

Z urzędu świadczeniem rodzinnym we Włoszech objęte są dzieci do 18 roku życia oraz starsze, ale tylko wtedy, gdy stwierdzone jest u nich 100-proc. inwalidztwo. Wyjątek pod tym względem stanowią rodziny wielodzietne (przez takie rozumie się dwoje dorosłych i co najmniej troje dzieci w wieku do 26 lat), w których świadczenie wypłacane jest do ukończenia przez dziecko 21 lat.

Obliczanie wysokości zasiłku

Do wyliczenia wysokości świadczenia brana jest pod uwagę suma łącznych przychodów wszelkiego rodzaju, podlegających IRPEF (podatek dochodowy od osób fizycznych) oraz dochodów wszelkiego rodzaju, włącznie z dochodami przekraczającymi 1032,92 euro, zwolnionymi we Włoszech z podatku oraz podlegającymi potrąceniu u źródła.

Dochody z pracy uwzględniane są już po potrąceniu składek na ubezpieczenia społeczne. Świadczenie przysługuje jedynie, jeżeli łączna kwota dochodów osiąganych z pracy najemnej, renty lub emerytury i innych świadczeń wynikających z pracy najemnej (dodatków płacowych, dodatków z tytułu bezrobocia itp.), dotyczących najbliższej rodziny jako całości, wynosi co najmniej 70 proc. całego dochodu rodziny.

Świadczenie jest wypłacane przez pracodawcę pracownikom razem z płacą. Pracodawca występuje następnie do INPS o zwrot przekazanych kwot.

Dodatek jest wypłacany bezpośrednio przez INPS: pomocom domowym, pracownikom rolnym, bezrobotnym itp., a emerytom wraz z emeryturą.

DRUKI UE

Wszystkie zaświadczenia do zasiłku muszą być wydane na jednolitych drukach unijnych:

• E401: dotyczy członków rodziny, potrzebne jest wtedy, gdy mieszkają w innym kraju niż osoba składająca wniosek. Powinien być składany i aktualizowany raz w roku.

• E402: potwierdzające naukę ucznia czy studenta dla potrzeb przyznawania świadczenia rodzinnego. Druk potrzebny jest w krajach, gdzie młodzież ucząca się dostaje zasiłek dłużej niż inni, czyli jak jest we Włoszech.

• E404: lekarskie dla potrzeb przyznawania świadczeń rodzinnych.

• E407: lekarskie na specjalny zasiłek rodzinny lub aby podwyższyć jego wysokość dla dzieci niepełnosprawnych.