Komisja Nadzoru Finansowego przedstawiła swoją wizję zmian w systemie funduszy emerytalnych. Choć w części upublicznionej teraz nie ma stanowiska w sprawie konsolidacji na rynku OFE, to w rozmowach z GP przewodniczący KNF Stanisław Kluza zawsze podkreślał, że nie liczba funduszy przesądza o konkurencyjności. Można to odczytać jako deklarację, że po spełnieniu ustawowych wymogów formalnych ewentualne połączenia nie będą blokowane.

Za to nadzór opracował inne propozycje zwiększenia konkurencyjności. Jedna z nich spodoba się OFE, bo jest realizacją ich wcześniejszych postulatów: fundusze mają dostać możliwość tworzenia subfunduszy o różnych profilach zysku i ryzyka. Jeden z nich mógłby odpowiadać obecnej skali ryzyka, jeden oferowałby bardziej liberalną politykę i jeden bardziej konserwatywną.

- Dałoby to młodym ludziom możliwość zaangażowania większych środków w akcje, a więc szansę na gromadzenie większych oszczędności przy nieco wyższym ryzyku inwestycyjnym i zmiany tej strategii w późniejszym okresie oszczędzania - mówi Kacper Niziołek, członek zarządu AXA PTE.

Według Komisji możliwość lepszego dopasowania produktu do preferencji zwiększy zainteresowanie systemem i mobilność konsumentów. Nadzór chce też ułatwić konkurowanie wysokością opłaty od składki. Jej zamiana nie wymagałaby już zgody nadzoru pod warunkiem, że nie byłaby ona wyższa niż wyznaczony limit.

- W tym punkcie przydałoby się wprowadzenie możliwości różnicowania opłat ze względu na staż - mówi Piotr Szczepiórkowski, prezes PTE Commercial Union.

Prawdziwą rewolucję Komisja chce za to przeprowadzić w systemie akwizycji. Nie podoba się jej wyścig na prowizje dla akwizytorów, którą ostatecznie płacą klienci w formie opłat. Jednym z pomysłów jest wprowadzenie systemu scentralizowanego, w którym zapisywanie do funduszu i zmiany w nim odbywałyby się głównie za pomocą kanałów elektronicznych (internet, telefon), korespondencyjnie, a w ostateczności w placówce funduszu. Głównym celem jest ograniczenie zjawiska przenoszenia przez akwizytorów całych grup klientów. Alternatywą jest zwiększenie regulacji tego systemu, np. przez system ankiet weryfikujących informacje przekazywane przez akwizytorów.

Nadzór chce też, żeby klienci mieli więcej twardych informacji, na podstawie których mogliby wybierać fundusz. Miałby to być jeden wskaźnik obejmujący wszystkie opłaty obciążające członka OFE.

117 tys. akwizytorów zachęcało klientów do przystąpienia lub do zmiany OFE

(źródło: KNF, dane za 2006 rok)

REKOMENDACJE KNF

•  Możliwość tworzenia subfunduszy o różnych profilach zysku i ryzyka inwestycyjnego

•  Brak wymogu zgody nadzoru na zmianę opłaty od składki

•  Zmiana systemu akwizycji: albo wprowadzenie zapisów tylko on-line lub korespondencyjnie, albo doregulowanie rynku akwizytorów w celu eliminacji patologii

•  Opracowanie metodologii kosztów oszczędzania w OFE